X-49A SpeedHawk - Trực thăng siêu tốc kỳ lạ của Mỹ

Mẫu trình diễn công nghệ X-49A SpeedHawk. Ảnh: National Interest.

Về cơ bản,X-49A SpeedHawkđược xây dựng trên cơ sở trực thăngSikorsky YSH-60F Seahawk, nó vẫn dùng 2 động cơGeneral Electric T700-GE-701C cung cấp năng lượng cho rotor chính4 lá nhưng tích hợp công nghệ độc quyền củaPiasecki, đó là bổ sung vector lực đẩy sau nhờ hệ thống cánh quạt đuôi được thiết kế đặc biệt, đi kèm lắp đặt cánh nâng mới.

Công nghệ này nếu thử nghiệm thành công sẽ áp dụng trên nhiều mẫu trực thăng khác đang phục vụ trong Quân đội Mỹ, nó được kỳ vọng sẽ làm gia tăng đáng kể hiệu suất hoạt động hay tải trọng hữu ích của máy bay so với cấu hình truyền thống.

Trong quá trình xây dựng đề án, Hải quân Hoa Kỳ đã quyết định tài trợ 26,1 triệu USD, bao gồm cả một chiếcYSH-60F đểPiasecki thử nghiệm ý tưởng "Vector lực đẩy ngầm hóa" (Vectored Thrust Ducted Propeller - VTDP) trong Chương trình biểu diễn công nghệ tiên tiến.

Chiếc YSH-60F được trang bị cánh quạt sau có hình dáng như hệ thống đẩy phản lực nước lắp đặt trên tàu ngầm, cơ cấu này ngoài tác dụng khử mô men xoay của rotor chính còn đóng góp rất nhiều vào việc gia tăng tốc độ cho trực thăng.

Ngoài ra, hai cánh nâng lấy từ máy bay phản lựcAerostar FJ-100 cũng đóng góp không nhỏ vào việc cải thiện hiệu suất, nó hỗ trợ thêm lực nâng, giảm tải cho rotor chính, khiến máy bay trở nên linh hoạt hơn.

Công nghệ trên từng xuất hiện trên hai mẫu thử khác của Piasecki là 16H-1 và 16H-1A ra đời từ đầu thập niên 1960, hai chiếc máy bay đã đạt vận tốc lên tới 360 km/h - một kỷ lục vào thời điểm đó, thành công của nó đặt tiền đề quan trọng cho những dự án sau này.

Tháng 5/2003, chiếcYSH-60F/VTDP chính thức mang tên X-49A và đến năm 2004 nó được chuyển giao từ Hải quân (US Navy) sang cho Lục quân Hoa Kỳ (US Army).Piasecki còn có tham vọng ứng dụng công nghệ này trên mẫu máy bay tương lai có khả năng cất hạ cánh thẳng đứng, tuy nhiên họ chưa thu được thành công.

X-49A SpeedHawk cất cánh lần đầu tiên vào ngày 29/6/2007 tại Trung tâm thử nghiệm bayNew Castle County (KILG) của Boeing. Trong 15 phút, chiếc X-49A đã trình diễn nhiều động tác thao diễn đặc biệt như treo tại chỗ, tiến về trước ở tốc độ chậm, bay lùi hay bay sang hai bên.

Tính năng khác lạ của X-49A có được là nhờ cấu hình mang tính đột phá, kết hợp với hệ thống điện tử hàng không và điều khiển "fly by wire" tiên tiến, nó đã chứng minh sự ưu việt của công nghệ mới, được dự báo sẽ nâng cao độ linh hoạt, tốc độ phản ứng, tầm hoạt động cũng như khả năng vận chuyển cho các đơn vị chiến đấu của Quân đội Mỹ.

Mẫu thử SpeedHawk duy nhất hiện đang được tích cực thử nghiệm để hoàn thiện tính năng, nó đã thực hiện thêm 80 chuyến bay với khoảng 80 giờ trên không. Công nghệ này nhiều khả năng sẽ được ứng dụng thực tế trong Hải quân và Lục quân Mỹ vào tương lai gần, giúp họ duy trì vững chắc vị thế thống trị bầu trời trong thế kỷ 21.