Tập trung tháo gỡ vướng mắc vật liệu cho các dự án cao tốc khu vực phía Nam

Cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng đạt gần 60% khối lượng

Ngày 12/9, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đã có buổi kiểm tra tình hình triển khai các dự án cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng và Cần Thơ - Cà Mau. Đây là hai tuyến giao thông huyết mạch có vai trò hoàn thiện mạng lưới cao tốc, tăng cường kết nối các trung tâm kinh tế của vùng ĐBSCL.

Theo báo cáo của Ban QLDA Đầu tư xây dựng công trình giao thông và nông nghiệp TP Cần Thơ, dự án cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng giai đoạn 1, các dự án thành phần 2, 3 và 4 do TP Cần Thơ quản lý có tổng chiều dài khoảng 132,47 km, tổng mức đầu tư hơn 31.288 tỷ đồng, thời gian thực hiện giai đoạn 2022 - 2027.

Ba dự án thành phần hiện được triển khai với 11 gói thầu xây lắp. Đến thời điểm hiện nay, tổng giá trị thực hiện đạt hơn 11.799 tỷ đồng, tương đương 59,71% giá trị hợp đồng. Trong đó, dự án thành phần 2 đạt 62,10%; dự án thành phần 3 đạt 63,03% và dự án thành phần 4 đạt 55,64%.

Đáng chú ý, tiến độ các hạng mục cầu trên tuyến cơ bản được kiểm soát. Dự án thành phần 2 đã triển khai đồng loạt 30/30 cầu; dự án thành phần 3 triển khai 24/24 cầu và dự án thành phần 4 triển khai 44/46 cầu.

Trong năm 2026, dự án thành phần 2 đặt mục tiêu cơ bản hoàn thành 30/30 cầu, hoàn thành gia tải toàn tuyến 25,68 km và thi công cọc xi măng đất đạt 9,96 km. Với dự án thành phần 3, mục tiêu là thảm bê tông nhựa mặt cầu 12/24 cầu và thông xe kỹ thuật một số đoạn tuyến. Dự án thành phần 4 tiếp tục triển khai thảm bê tông nhựa và hoàn thiện các hạng mục để từng bước kết nối kỹ thuật.

Tuy nhiên, nguồn vật liệu tiếp tục là một trong những điểm nghẽn lớn nhất đối với tiến độ dự án.

Tổng nhu cầu cát san lấp của ba dự án thành phần khoảng 16,649 triệu m³. Đến nay, khoảng 11,374 triệu m³ đã được đưa về công trường. Riêng dự án thành phần 4 có nhu cầu khoảng 7,269 triệu m³, nhưng mới đưa về công trình khoảng 4,131 triệu m³.

Đáng chú ý, dự án thành phần 4 hiện mới xác định được nguồn khoảng 6,5 triệu m³ cát, gồm khoảng 6 triệu m³ cát sông và 0,5 triệu m³ cát biển. Khối lượng còn thiếu khoảng 0,77 triệu m³ dự kiến tiếp tục bổ sung từ các mỏ Tân Lộc, Phước Lộc và Trà Nóc đang được lập thủ tục cấp phép.

Không chỉ thiếu cát, nguồn đá cũng đang tạo áp lực lớn lên tiến độ. Tổng nhu cầu đá của ba dự án thành phần khoảng 4,176 triệu m³, trong khi mới đưa về công trình khoảng 0,990 triệu m³; khối lượng còn thiếu hơn 2,923 triệu m³.

Báo cáo cho biết, nguồn cát cung cấp cho dự án thành phần 4 hiện rất khó khăn. Chủ đầu tư đang nghiên cứu các giải pháp sử dụng cát biển phù hợp, đồng thời tính toán khả năng bổ sung nguồn cát thương mại từ nguồn dự phòng của dự án để bù đắp khối lượng còn thiếu. Các nhà thầu cũng được yêu cầu tăng cường nhân lực, thiết bị và triển khai giải pháp rút ngắn tiến độ.

Tập trung tháo gỡ điểm nghẽn vật liệu, bảo đảm tiến độ

Áp lực về vật liệu diễn ra trong bối cảnh Chính phủ đang yêu cầu đẩy nhanh tiến độ tuyến Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng. Trước đó, ngày 28/8, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đã yêu cầu Bộ Xây dựng phối hợp với TP Cần Thơ và tỉnh An Giang rà soát tiến độ tổng thể, xác định cụ thể khối lượng hoàn thành trong năm 2026, phần việc chuyển sang năm 2027 và giải pháp bù tiến độ nếu có.

Tại buổi kiểm tra hiện trường, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc yêu cầu các đơn vị tập trung tháo gỡ khó khăn, bảo đảm đủ nguồn vật liệu theo tiến độ thi công; tăng cường quản lý việc khai thác, vận chuyển, sử dụng vật liệu, thực hiện nghĩa vụ tài chính và bảo vệ môi trường.

Đây cũng chính là vấn đề đang được đặt ra trực tiếp tại các dự án thành phần do TP Cần Thơ quản lý. Báo cáo cho thấy, bên cạnh việc tiếp tục tìm kiếm nguồn cát từ An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long và các địa phương khác, chủ đầu tư kiến nghị các cơ quan chức năng đẩy nhanh thủ tục cấp phép, nâng trữ lượng, công suất các mỏ và sớm công bố giá vật liệu cát sông phục vụ dự án.

Đối với vật liệu đá, Ban QLDA kiến nghị tỉnh An Giang xem xét nâng công suất, trữ lượng tại các mỏ, ưu tiên nguồn cung cho dự án trọng điểm quốc gia. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm bảo đảm dây chuyền thi công phần đường không bị gián đoạn khi các hạng mục cầu đang được triển khai tương đối tích cực.

Ngoài khó khăn về vật liệu, tiến độ giải ngân năm 2026 của dự án còn thấp so với kế hoạch. Lũy kế ba năm 2023 - 2025, dự án đã giải ngân hơn 16.140 tỷ đồng, đạt 84,05% kế hoạch. Riêng năm 2026, mới giải ngân 998,248 tỷ đồng, kế hoạch 3.763,602 tỷ đồng, đạt 26,52%.

Trong đó, dự án thành phần 3 mới giải ngân 195,475/1.167 tỷ đồng, đạt 16,75%; dự án thành phần 4 đạt 311,074/1.754 tỷ đồng, tương đương 17,74% kế hoạch vốn năm 2026.

Đối với cao tốc Cần Thơ - Cà Mau, hiện nay dự án vẫn đang thiếu nguồn vật liệu do đó ảnh hưởng đến các hạng mục nút giao trên tuyến. Ban QLDA Mỹ Thuận kiến nghị tỉnh An Giang sớm cung cấp đá cho dự án để sớm đưa các hạng mục vào sử dụng, phát huy được hiệu quả của tuyến.

Cùng với cao tốc Cần Thơ - Cà Mau, việc đẩy nhanh hai tuyến cao tốc trục dọc và trục ngang này có ý nghĩa quan trọng đối với việc hoàn thiện mạng lưới giao thông chiến lược của vùng ĐBSCL, tạo không gian liên kết giữa Cần Thơ với An Giang và Cà Mau, đồng thời nâng cao năng lực kết nối hàng hóa, logistics và phát triển kinh tế - xã hội toàn vùng.