Đoàn xe tự lái đầu tiên của Uber ra quân tại Mỹ

Trải nghiệm xe tự lái lần này được thực hiện chỉ 1 năm rưỡi sau khi Uber mời gọi hàng chục nhà nghiên cứu từ Trung tâm Robot trực thuộc Đại học Carnegie Mellon về phát triển công nghệ xe tự lái riêng của mình.

Như đã báo trước với giới truyền thông, đoàn 14 xe Ford Fusions được trang bị radar, camera cùng các thiết bị cảm biến khác đã khởi hành từ khu công nghệ cao ATC của Uber xuống trung tâm thành phố Pittsburgh để đón khách.

Trên thực tế, đây là một màn thử nghiệm chứ chưa phải một buổi ra mắt chính thức công nghệ xe tự lái. Uber muốn xem hiệu năng của những chiếc xe tự lái trong môi trường thực tế cũng như phản ứng của người dùng với chúng.

Raffi Krikorian, giám đốc khu công nghệ cao Uber cho biết công ty muốn tìm câu trả lời cho câu hỏi như “Các lái xe xung quanh sẽ phản ứng thế nào với xe tự lái Uber?" hay "Các khách ngồi trên xe sẽ trải nghiệm phần cứng và phần mềm ra sao?”

Trải nghiệm

Bật điện thoại lên gọi xe Uber, người dùng sẽ được phép chọn chế độ gọi xe tự lái. Chỉ 1 phút sau, một chiếc Ford Fusions đã lăn bánh tới nơi. Hai kỹ sư của Uber đã ngồi ở ghế tài xế và một ghế sau nên tôi chọn ngồi ghế sau lưng tài xế.

Ngay khi đã yên vị vào chỗ ngồi, họ sẽ bấm nút sẵn sàng đi trên chiếc tablet gắn trên xe. Chiếc tablet này hiển thị tầm nhìn live cảnh vật quanh chiếc xe, giống như trong các game đua xe nhưng khác là mọi thứ chỉ mang 4 màu đỏ, vàng, xanh, trắng. Vô lăng xe bắt đầu tự chuyển động như bị một thế lực vô hình điều khiển.

Người kỹ sư ngồi ghế tài xế chỉ quan sát đường sá suốt dọc chuyến đi. Anh vẫn để hờ tay trên chiếc vô lăng và chân đặt trên pedal nhưng không đụng gì vào chúng. Mỗi khi xe gặp phải một vật chắn nguyên cả làn đường, anh ta lại chuyển xe về chế độ lái thủ công rồi chuyển làn đường – hoạt động mà những chiếc xe này có vẻ như vẫn chưa tự làm được. Kỹ sư ngồi ghế sau thì bật sẵn laptop để ghi chú trong suốt hành trình.

Tôi đã cảm thấy khá sợ khi chiếc xe đụng phải vật cản đầu tiên – một chiếc SUV đang rẽ ra đường. Chắc chắn bạn sẽ chẳng buồn bận tâm xem hàng ngày đi đường bạn đụng phải bao nhiêu vật cản cho đến khi ngồi sau tay lái của robot. Khi qua cầu, các xe tự lái cũng có vẻ “hơi đơ” trong chuyện di chuyển. Ví dụ điển hình nhất là khi chúng tôi gặp một chiếc xe tải lớn đậu ngay trên làn đang đi. Kỹ sư tài xế đã phải tự mình chuyển làn ra để tránh nó.

Tôi không chắc lắm về cách chiếc xe phản ứng với người hay biển hiệu quảng cáo nhưng có rất nhiều ví dụ về cách nó phản ứng lại những sự vật xung quanh. Nó dừng lại sau một chiếc xe bus đang đón khách và đi tiếp khi chiếc bus rẽ phải. Chiếc xe cũng nhận biết màu đèn tín hiệu và dừng ở một đoạn đèn vàng. Xe đi rất đúng luật giao thông nên tôi cũng không còn thấy lo lắng lắm nữa.

Sau đó, các kỹ sư để tôi “lái” chiếc xe quay lại khu công nghệ cao của Uber. Khi bảng điều khiến nháy đèn sáng xanh, tôi có thể chạm vào nút bạc ở giữa chỗ cần điều khiển chính để chuyển về chế độ tự lái. Bạn có thể nhấn phanh, tăng tốc hay ấn vào nút đỏ để đưa xe về trạng thái lái thủ công. Tôi có đổi chế độ một lần để chuyển làn khi gặp phải một chiếc xe tải nhỏ đang đỗ bên đường.

Nhìn chung, bạn sẽ rất khó tập trung vào đường sá khi chỉ việc ngồi không trên xe. Thay vào đó, chế độ tự lái sẽ kích thích bạn ngồi nghĩ vẩn vơ về chuyện gì đó khác, thậm chí bỏ cả tay khỏi vô lăng.

Tôi đổi chỗ ngồi với kỹ sư trong chuyến đi thứ hai lượn qua một khu vực đông đúc của Pittsburgh. Khu vực này tràn ngập xe hơi đang dừng đỗ. Các xe tải dừng bên siêu thị để giao đồ, các xe hơi thì rải kín mặt phố quanh các nhà hàng. Chiếc xe quẹo nhẹ sang trái khi gặp phải một chiếc xe khác đang đỗ dù còn cách khá xa. Nó cũng khá “tự tin” khi chạy bon bon trên phố. Một chiếc SUV trắng đi trên đường trông cũng không có vẻ gì là cảm thấy bối rối khi bị kẹp giữa xe tôi và một xe tự lái khác đang lưu thông.

Cuối cùng, chúng tôi lại đi lên một chiếc cầu khác. Chiếc xe đi lên rồi chững lại nhích từng bước chậm chạp. Đôi khi nó di chuyển một cách khá nhẹ nhàng, đôi khi hơi lắc lư một chút nhưng đối với tôi, cảm giác ngồi xe tự lái cũng không khác cảm giác ngồi xe tài xế thật là mấy. Ngay sau đó, bản đồ hiển thị trên xe cũng báo cho tôi biết là đã đến nơi.

Chuẩn bị cho những tình huống bất ngờ

Chiếc xe tự lái Ford Fusions Uber đang sử dụng hiện nay trông rất giống một chiếc xe thường, chỉ khác là được gắn thêm bộ cảm biến trên nóc xe. Một số cảm biến khác cũng được gắn trên thân xe.

Một Lidar (còn gọi là Ladar - loại radar phát sóng từ tia laser chứ không phải sóng radio thông thường) sử dụng tia laser thu thập 1,4 triệu điểm bản đồ mỗi giây để hiển thị cho người đi hình ảnh 360 độ của cảnh vật quanh xe. Chiếc xe còn được trang bị hệ thống camera và trí tuệ nhân tạo để nhận diện cảnh vật và xử lý các tình huống trên đường.

Uber hiện mới chỉ cung cấp dịch vụ xe tự lái tại một số khu vực nhất định của Pittsburgh nhưng sẽ sớm mở rộng với các chuyến ra sân bay hay ngoại ô phía bắc. Sở dĩ Uber mở rộng từ từ như vậy là bởi công ty muốn dựng trước bản đồ địa hình các cung đường mà xe tự lái sẽ đi qua. Những chiếc xe hiện nay đã được nạp sẵn dữ liệu về bản đồ các khu vực sắp đến cùng giới hạn tốc độ và các thông tin phụ thêm khác để có thể tập trung vào xử lý các tình huống real-time trên đường.

Uber sử dụng dữ liệu thu được từ các chuyến thử nghiệm vào tùy biến những chiếc xe này theo các tình huống cụ thể. Chẳng hạn như việc chúng biết khi đến một điểm dừng ngã tư thì phải đi tiếp theo đúng thứ tự “xếp hàng” như lúc đến. Thế nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu một chiếc xe khác không tôn trọng thứ tự này? Chiếc xe Uber biết sẽ phải dừng lại chờ khi một chiếc xe khác đang trờn tới chiếm làn. Tuy vậy, mặc dù xe Uber có thể nhận biết một người đi bộ sắp sang đường nhưng chúng vẫn chưa thể “đọc” được ngôn ngữ cơ thể của tài xế trên những xe đi xung quanh, điều mà nhiều tài xế người thật vẫn hay làm.

Hiện tại, cũng như Google, Uber chưa thể đảm bảo được việc đưa công nghệ này ra tới đông đảo công chúng. Đội ngũ nghiên cứu vẫn sẽ phải dành rất nhiều công sức thử nghiệm và chuẩn bị cho chiếc xe khả năng xử lý các tình huống bất chợt trên đường đi.

Một nhà nghiên cứu của Carnegie Mellon cho biết “Không một màn thử nghiệm nào có thể dàn ra được hết mọi tình huống. Đây chính là lý do chúng tôi phải thử nghiệm rất rất nhiều lần trên đường.”

Đối với công chúng, có thể họ sẽ thấy đôi chút sợ sệt khi nghe đến xe tư lái nhưng một khi đã trải nghiệm, họ sẽ dần thấy quen và chấp nhận chúng.