Dầu thô Iran ồ ạt đổ vào Trung Quốc

Một cảng ở Nam Thông, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc. Ảnh: Getty.

Theo CNBC, dữ liệu hàng hải cho thấy các tàu chở dầu Iran âm thầm vận chuyển 12-14 triệu thùng dầu tới các hải cảng Trung Quốc từ tháng 1 đến 5/2019. Và đến nay dòng chảy dầu này vẫn chưa có dấu hiệu đứt quãng. 

Dầu thô Iran vẫn đang ở kho ngoại quan Trung Quốc, có nghĩa chúng chưa qua hải quan và không được sử dụng, do đó chưa vi phạm lệnh cấm vận của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump.

CNBC dẫn lời chuyên gia John Kilduff thuộc Again Capital ước tính ít nhất 20 triệu thùng dầu nữa sẽ được vận chuyển từ Iran tới Trung Quốc trong tương lai gần.

“Nếu Trung Quốc quyết liệt mua dầu thô từ Iran, giá dầu có thể giảm 5-7 USD/thùng”, chuyên gia Kilduff nhận định. Nhà phân tích Stephen Brennock của PVM Oil cũng cho rằng giá dầu thế giới sẽ chịu áp lực lớn nếu Trung Quốc quyết định sử dụng dầu Iran. 

"Khi đó, chắc chắn chính quyền Tổng thống Trump sẽ phản ứng dữ dội", ông Brennock nhấn mạnh.

CNBC cho biết việc Iran đưa hàng triệu thùng dầu tới các kho ngoại quan của Trung Quốc có lợi cho cả hai nước. Các kho dự trữ trên bờ và ngoài khơi của Iran đang quá tải do xuất khẩu dầu giảm mạnh.

Tuy nhiên, Iran không thể ngừng khai thác vì để dầu lại lòng đất có thể gây hư hại vĩnh viễn cho các giếng dầu. Do đó, chính quyền Tehran cần vận chuyển dầu tới nơi khác để đảm bảo toàn bộ ngành công nghiệp dầu khí nước này không bị đe dọa.

Đưa dầu đến các kho ngoại quan Trung Quốc là một giải pháp tiện lợi cho Iran. Nước này sẽ không cần phải sử dụng quá nhiều tàu chở dầu để làm kho lưu trữ ngoài khơi. Ngoài ra, dầu thô Iran cũng được đặt vào vị trí sẵn sàng để xả bán tại thị trường châu Á nếu cấm vận được nới lỏng. 

Trung Quốc cũng hưởng lợi lớn. Bởi chắc chắn Iran sẽ giảm mạnh giá dầu bán cho Trung Quốc. Các công ty nước này cũng có thể nhận dầu thay cho tiền mặt thu được từ hoạt động kinh doanh tại Iran. "Đây là món hời với người Trung Quốc", chuyên gia Kilduff đánh giá. 

Theo chuyên gia Richard Nephew thuộc Đại học Columbia, các kho ngoại quan trở nên đặc biệt thuận tiện với Trung Quốc nếu nước này cố tình phớt lờ lệnh cấm vận của Mỹ đối với Iran.

Chính quyền Tổng thống Trump áp lại các lệnh trừng phạt nặng nề đối với Iran vào năm 2018 và thắt chặt hơn sợi dây thòng lọng quanh cổ ngành công nghiệp dầu thô của quốc gia này vào tháng 5/2019. 

Tuy nhiên, giới quan sát nhận định dầu thô Iran cũng có thể trở thành vấn đề làm leo thang căng thẳng thương mại Mỹ - Trung. Nền kinh tế Trung Quốc thiệt hại nặng nề vì chiến thương mại, tốc độ tăng trưởng quý II/2019 chậm nhất trong 27 năm trở lại đây.

Mới đây ông Trump tuyên bố đánh thuế 10% lên 300 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc từ ngày 1/9. Trước đó Washington đã áp thuế 25% lên 250 tỷ USD hàng nhập khẩu từ Trung Quốc.