Bất thường thương vụ mua bán xác tàu đắm tại Việt Nam

Tàu Fei Yue 9 bị mắc cạn - Ảnh: DUY THANH

Theo báo cáo của Bộ chỉ huy Bộ đội biên phòng tỉnh Bình Định, tàu Fei Yue 9 treo cờ Mông Cổ, chủ tàu là Công ty TNHH hàng hải Foresight (trụ sở ở Thượng Hải, Trung Quốc), bị bão số 12 đánh dạt và mắc cạn tại gành đá khu vực 1 thuộc P.Ghềnh Ráng (TP Quy Nhơn, tỉnh Bình Định) khi đang trên hành trình từ cảng Phú Mỹ (Bà Rịa - Vũng Tàu) đi Hong Kong.

 Bán thiết bị và xác tàu

Sáng 21-12, thượng tá Lê Văn Khương - phó tham mưu trưởng Bộ chỉ huy Bộ đội biên phòng Bình Định - cho biết khi gặp nạn, trên tàu Fei Yue 9 có 15 thủy thủ, do ông Song Jianxin (40 tuổi, người Trung Quốc) làm thuyền trưởng. 

Sau khi cùng người dân cứu sống toàn bộ thủy thủ đoàn, lực lượng biên phòng cử chiến sĩ dựng lều bạt, phối hợp cùng công an địa phương canh giữ an ninh khu vực tàu bị nạn.

"Ngày 7-12, đại diện Công ty TNHH thương mại Vĩnh Huy (trụ sở tại TP Quy Nhơn) xuất trình với bộ đội biên phòng một hợp đồng mua bán giữa chủ tàu Fei Yue 9 và công ty này. Hợp đồng được ký kết ngày 6-12. Theo đó, chủ tàu thống nhất bán tàu cho Công ty TNHH thương mại Vĩnh Huy với giá 250.000 USD" - ông Khương cho biết. 

Bộ đội biên phòng Bình Định đã có văn bản báo cáo UBND tỉnh Bình Định đề nghị chỉ đạo kiểm tra việc mua bán tàu có đúng quy định pháp luật.

Theo hợp đồng, đại diện bên bán là ông Zhang Yingfeng, còn đại diện bên mua là bà Huỳnh Đỗ Thanh Tâm - giám đốc Công ty TNHH thương mại Vĩnh Huy.

Ngoài việc bán xác tàu cho Công ty TNHH thương mại Vĩnh Huy, chủ tàu Fei Yue 9 còn ký hợp đồng kinh tế ngày 11-11 với Công ty TNHH thương mại dịch vụ sản xuất Hùng Anh (TP Quy Nhơn) về việc bán 12 loại mặt hàng trên tàu với tổng giá trị 3.000 USD. 

Chiều 21-12, ông Võ Thiên Sinh - giám đốc Công ty TNHH thương mại dịch vụ sản xuất Hùng Anh - xác nhận công ty nhận đủ hàng hóa từ chủ tàu Fei Yue 9. 

"Những loại hàng hóa này là đồ đã qua sử dụng, khi tàu gặp nạn thì bị hư hỏng nên chúng tôi mua lại như mua đồ phế liệu" - ông Sinh cho hay.

Nhiều vấn đề cần làm rõ

Tuy hợp đồng mua bán xác tàu Fei Yue 9 được ký kết nhưng ngày 21-12, bà Huỳnh Đỗ Thanh Tâm lại nói: "Thật ra công ty tôi cũng chỉ ký hợp đồng thanh thải với chủ tàu, chứ không mua bán tàu". Bà Tâm viện lý do đang đi công việc nên cử đại diện công ty liên lạc với phóng viên.

Sau đó một người đàn ông xưng là Thành, nói là người của Công ty TNHH thương mại Vĩnh Huy gọi điện cho chúng tôi. Người này cho hay đã nộp hồ sơ gồm hợp đồng thanh thải tàu và phương án thanh thải tàu cho Cảng vụ hàng hải Quy Nhơn, chờ phê duyệt sẽ tiến hành xử lý. 

"Còn hợp đồng mua tàu là chúng tôi trình nhầm cho Bộ đội biên phòng, chứ thực ra không thể mua được" - ông Thành cho biết.

Trong khi đó, ông Nguyễn Hữu Cường - giám đốc chi nhánh đại lý hàng hải Quy Nhơn - cho biết đơn vị này được chủ tàu Fei Yue 9 thuê làm đại lý để giải quyết việc đưa 15 thủy thủ về nước. 

"Sau khi hoàn thành xong việc đưa 15 thủy thủ về nước thì chúng tôi không còn là đại lý của họ nữa. 

Tuy nhiên, theo đề nghị của công ty chủ tàu, ngày 8-12 tôi có ký một văn bản gửi Cảng vụ hàng hải Quy Nhơn thông báo chủ tàu chuyển quyền chiếc tàu cho Công ty TNHH thương mại Vĩnh Huy. 

Cái này là do tôi nhầm lẫn, vì thực tế là bên Vĩnh Huy và chủ tàu Fei Yue 9 chỉ ký hợp đồng thanh thải. Sắp tới tôi sẽ xin rút lại công văn" - ông Cường nói.

Liên quan đến việc mua bán tàu Fei Yue 9, đơn vị tham gia cứu hộ và trục vớt tàu Fei Yue 9 là Công ty TNHH Hoàng Nguyên Vũng Tàu (P.2, TP Vũng Tàu, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu) có văn bản ngày 8-12 gửi chủ tịch UBND tỉnh Bình Định cho biết họ có thông tin về việc chủ tàu Fei Yue 9 nhận đủ tiền bảo hiểm từ Công ty bảo hiểm Đông Hải (Trung Quốc). 

Ông Đặng Hồng Hải, đại diện Công ty TNHH Hoàng Nguyên Vũng Tàu, cho rằng nếu chủ tàu nhận đủ bồi thường từ công ty bảo hiểm thì không còn quyền sở hữu con tàu để bán cho đối tác khác.

Phải làm thủ tục nhập khẩu tàu Fei Yue 9

Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Nguyễn Văn Thịnh - phó cục trưởng Cục Hải quan Bình Định - khẳng định nếu coi tàu Fei Yue 9 là hàng hóa mua bán thì phải được nhập khẩu qua hải quan, sau đó mới tháo dỡ. 

"Nếu chưa làm thủ tục nhập khẩu mà tháo dỡ hoặc bán vật dụng trên tàu là không đúng quy định pháp luật" - ông Thịnh nói, đồng thời cho hay đến nay chưa nhận được tờ khai hải quan về nhập khẩu tàu Fei Yue 9.

Theo báo cáo của Cảng vụ hàng hải Quy Nhơn gửi UBND tỉnh Bình Định, chủ tàu Fei Yue 9 ký hợp đồng với Công ty TNHH thương mại Vĩnh Huy lập phương án thanh thải xác tàu. 

"Ngày 21-12, lãnh đạo Cục Hàng hải VN đề nghị Cảng vụ hàng hải Quy Nhơn tổ chức một cuộc họp riêng về trách nhiệm của chủ tàu đối với xác tàu Fei Yue 9. Hiện nay việc xử lý tàu chưa được quyết định. Cảng vụ chưa biết và chưa có tài liệu gì về việc mua bán xác tàu này" - ông Liễu Minh Hoài, phó giám đốc Cảng vụ hàng hải Quy Nhơn, cho hay.