Anh, EU muốn cho Brexit thêm thời gian sau thượng đỉnh 'tay trắng'

Thủ tướng Anh Theresa May (trái) gặp Chủ tịch Ủy ban Châu Âu (EC) Jean-Claude Juncker tại Brussels ngày 17/10. Ảnh: AP.

Tại thượng đỉnh ngày 17/10 về Brexit, Liên minh châu Âu (EU) và chính phủ Anh dù tránh không gây ra rạn nứt trong đàm phán nhưng cũng không đạt được kết quả thực tiễn, theo AP.

Thủ tướng Anh Theresa May đã không đệ trình được đề xuất nào mới như yêu cầu của Chủ tịch Hội đồng EU Donald Tusk. 

"Không có diễn biến nào mới trong đêm nay", Thủ tướng Hà Lan Mark Ruttet cho biết, ghi nhận việc không để xảy ra rạn nứt với Anh trong đàm phán đã là thắng lợi đáng kể.

Trưởng đoàn đàm phán Brexit của EU, Michel Barnier, cũng khẳng định các bên cần thêm rất nhiều thời gian và ông sẽ tiếp tục làm việc trong những tuần tới với người đồng cấp của chính phủ Anh.

Chỉ còn chưa đầy 5 tháng cho các bên trình thỏa thuận cho cơ quan nghị viện thông qua để Brexit chính thức có hiệu lực, tuy nhiên viễn cảnh đạt được một thỏa thuận "ly hôn" êm thắm vẫn rất mơ hồ.

Các bên cũng tạm hoãn cuộc thượng đỉnh tháng 11 theo kế hoạch ban đầu nhằm hoàn tất thỏa thuận Brexit. Cuộc họp thượng đỉnh chính thức kế tiếp của EU sẽ được tổ chức vào tháng 12.

Nội dung chính trong phần trình bày của bà May chỉ là lời kêu gọi thiện chí từ lãnh đạo 27 nước thành viên EU. "Giai đoạn cuối cùng này đòi hỏi cả 2 phía phải có lòng dũng cảm, niềm tin và khả năng lãnh đạo", nữ thủ tướng Anh phát biểu.

Bà May khẳng định các bên sẽ "nỗ lực làm việc trong những ngày tới" để đạt được một thỏa thuận vừa lòng cả hai phía, tránh kịch bản nước Anh rời EU "tay trắng" vào ngày 29/3/2019, gây nên hỗn loạn về kinh tế và hải quan tại châu Âu.

Trong khi đó, Thủ tướng Áo Sebastian Kurz, nước đang giữ ghế chủ tịch luân phiên của EU, cố gắng xoa dịu tình hình. Ông nói các bên có thể đạt được thỏa thuận trong "vài tuần hoặc vài tháng tới". 

"Chúng ta không cần phải trầm trọng hóa vấn đề. Mọi cuộc đàm phán đều diễn ra tương tự và đều gặp phải các thách thức nhất định", ông cho biết.

"Về mặt chính trị, phía Anh đã bày tỏ mong muốn tiến triển và hướng tới thỏa thuận chung, nhưng các bên vẫn chưa đạt được đột phá thực chất về nội dung", Chủ tịch Nghị viện châu Âu Antonio Tajani cũng cho biết.

Trước thềm thượng đỉnh 1 ngày, Chủ tịch Hội đồng EU Donald Tusk đã đề nghị bà May đưa ra thêm sáng kiến giải quyết vấn đề biên giới giữa Ireland và vùng lãnh thổ Bắc Ireland của Anh trong kỷ nguyên hậu Brexit.

Ông Tusk cho rằng chính phủ Anh cần có suy nghĩ "sáng tạo" để tránh viễn cảnh "biên giới cứng" trên đảo Ireland. 

Đây là nút thắt quan trọng trong quá trình đàm phán Brexit. Cả hai bên thống nhất việc không thể thiết lập biên giới cứng nhưng đều không chấp nhận các giải pháp mà bên còn lại đưa ra.

Một trong những đề xuất đang được thảo luận là khả năng Anh tiếp tục là thành viên của thị trường chung EU và chịu ràng buộc bởi những điều luật của EU từ tháng 3/2019 đến tháng 12/2020, khi các bên đàm phán xong thỏa thuận thương mại mới.

Bà May cho rằng thời hạn 21 tháng đàm phán là quá ngắn. Trong khi đó, một số lãnh đạo EU cũng đề nghị nới dài thời gian chuyển tiếp cho nước Anh hậu Brexit thêm 1 năm để đàm phán thương mại đạt hiệu quả.