Đà Nẵng đặt mục tiêu 100% xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh vào năm 2050

Ngày 08/8, Trung tâm Điều hành giao thông thông minh TP Đà Nẵng (Sở Xây dựng TP Đà Nẵng) thông tin, ngày 27/7, UBND TP Đà Nẵng ban hành Quyết định só 3284/QĐ-UBND phê duyệt Kế hoạch chuyển đổi xe buýt sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sử dụng điện, năng lượng xanh trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026 - 2050. Kế hoạch được xây dựng nhằm cụ thể hóa lộ trình chuyển đổi năng lượng xanh, giảm phát thải khí các-bon và khí mê-tan trong lĩnh vực giao thông vận tải, đồng thời phát triển hệ thống vận tải hành khách công cộng theo hướng hiện đại, xanh và bền vững.

Chuyển đổi 100% xe buýt đô thị vào năm 2030

Theo kế hoạch, một trong những mục tiêu trọng tâm là hoàn thành chuyển đổi phương tiện xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh đối với khu vực đô thị trên địa bàn Đà Nẵng, bao gồm địa giới hành chính Đà Nẵng cũ và các khu vực thuộc TP Tam Kỳ, TP Hội An (cũ), vào năm 2030. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm hình thành hệ thống giao thông công cộng xanh, hiện đại, góp phần giảm phát thải và nâng cao chất lượng môi trường đô thị.

Trong giai đoạn 2026 - 2030, thành phố tập trung chuyển đổi xe buýt đang hoạt động trong khu vực đô thị. Cùng với việc hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, Đà Nẵng sẽ mở rộng mạng lưới xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh và triển khai xây dựng hệ thống trạm sạc, trong đó có các trạm sạc nhanh.

Đáng chú ý, kế hoạch đặt mục tiêu chuyển đổi 100% xe buýt sử dụng xăng, dầu diesel sang xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh chậm nhất vào năm 2030 tại khu vực đô thị.

Theo lộ trình dự kiến, tỷ lệ chuyển đổi phương tiện xe buýt điện, năng lượng xanh tại khu vực đô thị đạt 40% trong năm 2026 và 100% vào năm 2027.

Đối với các tuyến xe buýt mở mới hoạt động trong khu vực đô thị, thành phố quy định 100% xe buýt đầu tư mới phải sử dụng điện, năng lượng xanh.

Riêng các tuyến hoạt động ngoài khu vực đô thị hoặc tuyến kết nối từ đô thị nhưng đi qua khu vực miền núi, nông thôn, nơi hạ tầng giao thông chưa bảo đảm cho xe buýt điện hoạt động, giai đoạn 2026 - 2030 thành phố tạm thời cho phép kêu gọi đầu tư, mở mới tuyến sử dụng dầu diesel đáp ứng tiêu chuẩn khí thải Euro 5.

Khi hạ tầng trạm sạc được bảo đảm, thành phố sẽ khuyến khích doanh nghiệp đăng ký lộ trình chuyển đổi đối với các phương tiện đã đầu tư.

Hướng tới 100% xe buýt xanh vào năm 2050

Để bảo đảm quá trình chuyển đổi không chỉ dừng ở việc thay thế phương tiện, kế hoạch của Đà Nẵng đặt yêu cầu phát triển đồng bộ hạ tầng phục vụ xe buýt điện, năng lượng xanh.

Thành phố sẽ xây dựng, hoàn thiện quy hoạch, kế hoạch đầu tư và phát triển hạ tầng cung cấp nguồn điện, năng lượng xanh theo từng giai đoạn, bảo đảm đủ năng lực cung ứng cho phương tiện xe buýt hoạt động.

Các trạm sạc điện nhanh sẽ được nghiên cứu đầu tư tại điểm đầu, cuối các tuyến xe buýt, cùng với trạm sạc công cộng và các trạm cung cấp nhiên liệu mới. Việc bố trí hạ tầng được yêu cầu tính toán phù hợp để tránh lãng phí cơ sở hạ tầng và nguồn lực đầu tư.

Đặc biệt, trong quy hoạch các đầu mối giao thông, hệ thống bãi đỗ xe, thành phố sẽ lồng ghép yêu cầu dành một phần diện tích đất để quy hoạch trạm sạc điện, trạm cung cấp năng lượng xanh.

Đà Nẵng cũng sẽ phối hợp với các cơ quan có thẩm quyền xây dựng các quy chuẩn kỹ thuật về hạ tầng dùng chung cho hệ thống xe buýt sử dụng năng lượng điện, bao gồm quy chuẩn về trạm sạc và cổng kết nối đối với các chủng loại phương tiện sử dụng điện.

Cùng với hạ tầng sạc, ngành điện được giao nhiệm vụ rà soát, điều chỉnh quy hoạch lưới điện, ưu tiên bố trí nguồn phụ tải công suất lớn và xây dựng hạ tầng cấp điện đồng bộ đến các bến xe, bãi đỗ xe đầu - cuối tuyến, tạo điều kiện để doanh nghiệp đấu nối trạm sạc phục vụ xe buýt điện.

Sau năm 2030, Đà Nẵng sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi chuyển đổi ra toàn thành phố. Trong giai đoạn 2030 - 2050, thành phố tiếp tục triển khai chuyển đổi số xe buýt còn sử dụng nhiên liệu hóa thạch và đặt mục tiêu hoàn thành chuyển đổi 100% xe buýt sử dụng xăng, dầu diesel sang xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh vào năm 2050.

Theo lộ trình dự kiến, tỷ lệ chuyển đổi đạt 64% vào năm 2030; 80% trong giai đoạn 2031 - 2035 và 100% trong giai đoạn 2036 - 2050. Đối với các tuyến xe buýt mở mới trong giai đoạn này, 100% xe đầu tư mới cũng phải sử dụng điện, năng lượng xanh.

Một định hướng đáng chú ý khác là ưu tiên phát triển các tuyến buýt sử dụng điện, năng lượng xanh kết nối với quy hoạch đường sắt đô thị, trong đó có tuyến đường sắt đô thị kết nối sân bay quốc tế Đà Nẵng - Hội An - Tam Kỳ - Chu Lai, cùng các khu đô thị mới, Trung tâm Hội chợ triển lãm quốc gia và bảo tàng.

Huy động nguồn lực xã hội hóa

Để thực hiện lộ trình chuyển đổi, Đà Nẵng dự kiến huy động tối đa nguồn lực xã hội hóa, kết hợp nguồn vốn ngân sách thành phố để đầu tư phương tiện và hạ tầng xe buýt điện, năng lượng xanh.

Thành phố sẽ bố trí, sử dụng hiệu quả nguồn kinh phí trợ giá cho hoạt động vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt; đồng thời hỗ trợ một phần lãi suất vay vốn đầu tư phương tiện, hạ tầng phục vụ xe buýt điện, năng lượng xanh theo Nghị quyết số 15/2026/NQ-HĐND ngày 29/5/2026 của HĐND thành phố.

Nguồn kinh phí thực hiện kế hoạch được bố trí từ ngân sách nhà nước hằng năm của các sở, ban, ngành, UBND các xã, phường, đặc khu và các nguồn kinh phí hợp pháp khác. Việc quản lý, sử dụng kinh phí phải bảo đảm đúng mục đích, tiết kiệm, hiệu quả, công khai và minh bạch.

Theo phân công, Sở Xây dựng là cơ quan chủ trì tham mưu UBND thành phố chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra, theo dõi và tổng hợp đánh giá việc triển khai kế hoạch. Trong quá trình thỏa thuận, hướng dẫn quy hoạch tổng mặt bằng, quy hoạch chi tiết xây dựng, Sở Xây dựng có trách nhiệm nghiên cứu bổ sung yêu cầu dành diện tích đất nhất định để quy hoạch trạm sạc điện, trạm cung cấp năng lượng xanh.

Với lộ trình được chia thành hai giai đoạn, từ chuyển đổi nhanh tại khu vực đô thị đến hoàn thành trên phạm vi toàn thành phố, kế hoạch được kỳ vọng tạo nền tảng để Đà Nẵng từng bước hình thành mạng lưới vận tải hành khách công cộng sử dụng năng lượng sạch, giảm dần sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, góp phần thực hiện mục tiêu giao thông xanh và phát triển đô thị bền vững.