Khẩn trương hoàn thiện Đề án Định hướng đầu tư quản lý, khai thác hệ thống ITS trên đường cao tốc

Bộ GTVT vừa ban hành Thông báo kết luận của Thứ trưởng Lê Đình Thọ tại cuộc họp hoàn thiện Đề án Định hướng đầu tư quản lý, khai thác hệ thống giao thông thông minh trên đường bộ cao tốc.

Thông báo kết luận cho biết, hiện tại, do chưa có khung kiến trúc của hệ thống giao thông thông minh (ITS) quốc gia để phục vụ đầu tư và vận hành hệ thống giao thông thông minh trên đường cao tốc (phù hợp với hướng nghiên cứu trong dự thảo Luật Đường bộ đang xây dựng), nên việc nghiên cứu đề án là cần thiết nhằm xác lập định hướng đầu tư trong việc điều hành giao thông, tổ chức kết nối, đảm bảo khai thác có hiệu quả các tuyến đường cao tốc.

Đề án đã bao gồm các nội dung: Sự cần thiết xây dựng đề án; căn cứ pháp lý xây dựng; mục tiêu, nhiệm vụ; phạm vi và đối tượng nghiên cứu của đề án; đánh giá hiện trạng công tác quản lý khai thác, vận hành hệ thống giao thông thông minh ở Việt Nam; bài học kinh nghiệm từ các nước trong khu vực; nội dung nghiên cứu, đề xuất giải pháp và lộ trình thực hiện; kiến nghị và tổ chức thực hiện.

Tiếp tục hoàn thiện đề án, mục tiêu là để phù hợp với thẩm quyền nghiên cứu định hướng phát triển hệ thống ITS, Bộ GTVT thống nhất tên đề án là "Đề án Định hướng đầu tư quản lý, khai thác hệ thống giao thông thông minh trên đường bộ cao tốc".

Đề án cần tập trung nghiên cứu xây dựng khung kiến trúc ITS quốc gia phù hợp với quy mô, điều kiện Việt Nam hiện nay và trong tương lai, làm cơ sở để Cục Đường bộ Việt Nam cập nhật trong quá trình xây dựng quy hoạch hệ thống ITS thuộc quy hoạch kết cấu hạ tầng giao thông trình Bộ GTVT.

Bộ GTVT yêu cầu các cơ quan, đơn vị liên quan tập trung nghiên cứu hệ thống tiêu chuẩn ITS đã được Tổ chức tiêu chuẩn Quốc tế ISO ban hành và công bố áp dụng, đảm bảo khung kiến trúc ITS quốc gia có tính tương đồng trong phát triển và phù hợp với các quốc gia trên thế giới.

Cùng với đó là nghiên cứu các miền dịch vụ thuộc bộ Tiêu chuẩn ISO 14813 đã công bố để cập nhật và áp dụng tại Việt Nam, xác lập nhóm dịch cơ bản cần đầu tư phát triển trong các giai đoạn từ nay đến năm 2025, từ năm 2025 đến 2030 và giai đoạn sau năm 2030 để có thể mở rộng, kết nối với hệ thống ITS của các địa phương hoặc các hệ thống giao thông thông minh khác của đường sắt cao tốc, đường sắt đô thị, xe buýt, các trung tâm thanh toán phục vụ hoạt động của các hệ thống… Các cơ quan, đơn vị cũng cần đề xuất sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật làm cơ sở triển khai thực hiện.

Đề cập đến phạm vi, đối tượng thực hiện đầu tư, Bộ GTVT yêu cầu nội dung này phải cụ thể hơn; căn cứ khung pháp lý, nguồn vốn đầu tư để nghiên cứu phân kỳ đầu tư, trước mắt triển khai đầu tư, xây dựng hệ thống ITS trên các tuyến cao tốc hoàn chỉnh, phân kỳ đầu tư 4 làn xe đối với các dự án đã, đang xây dựng; nghiên cứu phương án đầu tư, vận hành Trung tâm ITS Quốc gia, triển khai kết nối trung tâm điều hành tuyến, nghiên cứu khả năng kết nối với các trung tâm điều hành giao thông của các địa phương vào Trung tâm ITS quốc gia.

Theo quy định tại Nghị định 25/2023, hệ thống giao thông thông minh thuộc trung tâm điều hành, quản lý giao thông trên đường cao tốc là một bộ phận của công trình đường bộ cao tốc cần được đầu tư xây dựng để phục vụ người tham gia giao thông trong quá trình vận hành, khai thác.

Để sớm triển khai thực hiện đầu tư hệ thống ITS, Bộ GTVT giao Cục Đường bộ Việt Nam với trách nhiệm là cơ quan xây dựng đề án chủ trì, phối hợp Cục Đường cao tốc Việt Nam và Trung tâm công nghệ thông tin (Bộ GTVT), Vụ Kết cấu hạ tầng giao thông, Vụ Khoa học công nghệ và Môi trường của Bộ GTVT để tiếp thu và khẩn trương hoàn thiện đề án.

Cục Đường cao tốc Việt Nam tiếp nhận đề án từ Cục Đường bộ Việt Nam, trên cơ sở định hướng đầu tư, quản lý, khai thác hệ thống giao thông thông minh trên đường bộ cao tốc trong đề án.

Đối với các tuyến cao tốc đang chuẩn bị hoặc đang thực hiện dự án đầu tư, Bộ GTVT yêu cầu Cục Đường cao tốc Việt Nam tham mưu Bộ GTVT có văn bản chỉ đạo các chủ đầu tư khẩn trương tổ chức chuẩn bị và thực hiện đầu tư hạng mục hệ thống ITS trong dự án theo quy định pháp luật về xây dựng.

Đối với các tuyến cao tốc đã hoàn thành đưa vào sử dụng, căn cứ Nghị định 25/2023 và các quy định liên quan, Cục Đường cao tốc Việt Nam tham mưu Bộ GTVT chỉ đạo cơ quan, đơn vị đang quản lý khai thác các tuyến cao tốc báo cáo cấp có thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư hệ thống ITS trên tuyến làm cơ sở tổ chức thực hiện.

Cục Đường cao tốc Việt Nam cần nghiên cứu xây dựng mô hình tổ chức và phương án đầu tư Trung tâm ITS quốc gia, tham mưu Bộ GTVT tổ chức chuẩn bị đầu tư theo thẩm quyền đảm bảo kết nối, vận hành đồng bộ với hệ thống ITS trên các tuyến cao tốc theo tiến độ chung. Trên cơ sở chủ trương được cấp có thẩm quyền và các vấn đề có liên quan, cập nhật các nội dung và tham mưu Bộ GTVT chấp thuận đề án theo quy định.