Kênh Nghĩa Hưng cấm tàu lưu thông để sửa chữa âu tàu

Công ty CP Quản lý bảo trì đường thủy nội địa số 10 (đơn vị quản lý khai thác, vận hành, bảo trì tuyến kênh và âu tàu Nghĩa Hưng) cho biết, chiều nay (19/9), âu tàu trên kênh đường thủy quốc gia Nghĩa Hưng (nối sông Đáy – Ninh Cơ, tỉnh Ninh Bình) vẫn chưa thể hoạt động trở lại sau khi bị sét đánh, gây mất hoàn toàn hệ thống thông tin tín hiệu vào chiều 18/9. 

"Hiện cơ quan quản lý, đơn vị vận hành âu đang chờ nhà thầu trước đây cung cấp, lắp đặt hệ thống thiết bị âu tàu đến kiểm tra, tìm nguyên nhân sự cố và sửa chữa khắc phục sự cố kỹ thuật trên. Đến khi âu tàu được sửa chữa xong mới có thể cho tàu thuyền lưu thông trở lại", lãnh đạo đơn vị cho biết.

Liên quan đến sự cố trên, chiều 18/9, Chi cục Hàng hải và Đường thủy phía Bắc thông báo hạn chế giao thông thủy, cấm phương tiện thủy lưu thông qua kênh Nghĩa Hưng từ 16h00 để khắc phục vụ sự cố âu tàu. Chi cục sẽ thông báo kịp thời đến các tổ chức, cá nhân vận tải thủy khi kênh Nghĩa Hưng phục vụ tàu thuyền lưu trở lại. Trong thời gian hạn chế giao thông, các phương tiện thủy cần chủ động tìm hiểu, lựa chọn các tuyến luồng đường thủy khác phù hợp để hành trình.

Kênh Nghĩa Hưng là tuyến đường thủy nhân tạo có chiều dài 1,18km, kết nối sông Đáy và sông Ninh Cơ, đáp ứng phương tiện thủy trọng tải 2.000 tấn đầy tải và 3.000 tấn giảm tải lưu thông qua, giúp rút ngắn hành trình và thời gian cho phương tiện thủy từ cửa biển Lạch Giang lưu thông qua sông Ninh Cơ - Đáy và ngược lại. Trên kênh có âu tàu Nghĩa Hưng (cân bằng mực nước giữa hai sông khi đưa phương tiện thủy lưu thông qua, kết hợp ngăn mặn), hai phía đầu âu có các dãy trụ neo để phương tiện thủy neo đậu, chờ qua âu. Âu tàu được đóng/mở bằng cửa ngăn nước ở hai đầu âu. Khi một phía cửa mở, phương tiện thủy đi vào trong âu và đợi nước bên trong/ngoài âu cân bằng để mở cửa và đi ra khỏi âu. Thời gian để phương tiện lưu thông qua qua âu khoảng 30 phút.

Cụm công trình này do Ban Quản lý các dự án đường thủy (nay là Ban Quản lý dự án Hàng hải và Đường thủy) là chủ đầu tư, được khởi công ngày 01/3/2021, hoàn thành vào 30/6/2023, mở luồng ngày 25/7/2023. Công ty CP Lilama 10 là nhà thầu cung cấp thiết bị, thi công lắp đặt âu tàu, với thời hạn bảo hành 2 năm và đã kết thúc bảo hành vào ngày 25/7/2025.

Theo Chi cục Hàng hải và Đường thủy phía Bắc, trong gần 2 năm đưa vào khai thác, vận hành, âu tàu Nghĩa Hưng đã có một số lần phải đóng âu, cấm phương tiện thủy lưu thông qua do xảy ra sự cố kỹ thuật khiến cửa âu không thể vận hành. Điển hình, khoảng 11h30 ngày 09/8/2024, trong quá trình vận hành, dây cáp tời kéo cánh phải cửa âu tàu bị đứt, thời điểm này có hai phương tiện thủy đang ở trong buồng âu tàu, chưa thể di chuyển ra ngoài…

Trước khi bàn giao cho chủ đầu tư, mặc dù Công ty CP Lilama 10 đã một số lần kiểm tra, sửa chữa thiết bị cánh cửa âu nhưng chưa thể khắc phục triệt để các hạn chế, bất cập của hệ thống. Cụ thể, trong thời gian từ ngày 11/4-18/6/2025, nhà thầu đã tiến hành kiểm tra tổng thể, khắc phục lỗi kỹ thuật, kịp thời sửa chữa, bảo trì các thiết bị tại âu tàu đảm bảo âu tàu hoạt động bình thường. Tuy nhiên, còn tồn tại một số hạng mục mà đơn vị bảo hành chưa khắc phục hoặc khắc phục chưa triệt để. Trong đó, tại hệ thống cánh cửa âu và van đóng xả nước còn tồn tại: Toàn bộ các tấm gioăng cao su có hiện tượng chai cứng, bung hỏng và không đảm bảo độ kín khít; hệ thống chắn rác phải cửa âu bị bung, cong, vênh 5 tấm; hệ thống thu gom bùn rác ngầm (tại đầu cửa âu) phần dưới nước bị han gỉ, đứt 1 sợi xích treo gầu đang được thay thể bằng sợi cáp; thiết bị thu gom rác hoạt động không hiệu quả khiến lượng rác tồn động nhiều dẫn đến cánh cửa âu thường xuyên bị kẹt, quá lực gây lỗi trên màn hình điều khiển.

Ngoài ra, phát sinh một số lỗi kỹ thuật cần khắc phục, như: Màn hình hiển thị tốc độ gió, mực nước ở hai đầu âu không tương ứng với thực tế (ví dụ màn hình báo mực nước cao nhưng thực tế mực nước thấp…).