Hiểu đúng quy định cấm “xe bán tải” vào nội đô Hà Nội giờ cao điểm và lý giải của Cục Đăng kiểm Việt Nam

Gần đây, dư luận xã hội “nóng” với thông tin Hà Nội quy định “xe bán tải” chỉ được hoạt động trên các tuyến đường nội thành ngoài khung giờ cao điểm (giờ cao điểm sáng từ 06h00 đến 9h00, chiều từ 16h00 đến 19h30 hàng ngày). Đáng chú ý, xe bán tải khá phổ biến tại Hà Nội, tuy nhiều mẫu mã khác nhau nhưng hình thức tương đối giống nhau (có ca bin dành cho người lái, người ngồi và thùng xe phía sau), song có xe thuộc diện bị cấm, có xe lại không…

Tìm hiểu cho thấy, dư luận trên xuất phát từ Quyết định số 01/2026/QĐ-UBND ngày 04/01/2026 của UBND TP. Hà Nội quy định về hoạt động của phương tiện giao thông đường bộ trên địa bàn thành phố Hà Nội (có hiệu lực từ 15/01/2026). Trong đó, tại điểm mục 2 Điều 5 (Thời gian hoạt động của các loại phương tiện trong phạm vi hạn chế) quy định: “a) Các loại xe ô tô tải thông dụng có khối lượng toàn bộ của xe dưới 2 tấn: Chỉ được phép hoạt động ngoài giờ cao điểm. b) Các loại xe ô tô tải thông dụng có khối lượng toàn bộ của xe từ 2 tấn trở lên: Chỉ được phép hoạt động từ 21h00 đến 06h00 sáng hôm sau…”.

Từ thông tin trên, nhiều chủ “xe bán tải” (theo cách gọi phổ biến và thói quen) bắt đầu đối chiếu với phương tiện của mình và tranh luận việc cùng là xe bán tải nhưng có xe được gọi là xe con, có xe lại là xe tải. Với trường hợp được xếp vào xe tải, theo quy định trên, bị cấm lưu thông vào nội đô giờ cao điểm, hoặc chỉ được lưu thông trong khoảng thời gian từ 21h00 đến 06 giờ sáng hôm sau.

Trước dư luận trên, đại diện Cục Cảnh sát giao thông giải thích, loại xe bán tải trên nằm trong nhóm ô tô pickup (có cabin đơn hoặc kép), được quy định tại Thông tư số 53/2024/TT-BGTVT ngày 15/11/2024 của Bộ GTVT (nay là Bộ Xây dựng), gồm 2 loại: Ô tô con pickup, thuộc nhóm ô tô chở người đến 8 chỗ ngồi (không kể chỗ của người lái xe); Ô tô tải pickup, thuộc nhóm ô tô tải thông dụng. Việc phân biệt, nhận dạng là ô tô con pickup hay ô tô tải pickup căn cứ vào Giấy chứng nhận kiểm định (mục “loại phương tiện” và “khối lượng toàn bộ”) do Cục Đăng kiểm Việt Nam hoặc Trung tâm đăng kiểm xe cơ giới cấp.

Về phía Cục Đăng kiểm Việt Nam, ngày 24/3/2026, ông Nguyễn Tô An - Phó cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết, việc phân loại giữa ô tô con pickup và ô tô tải pickup được căn cứ theo quy định Thông tư số 53/2024/TT-BGTVT, trong đó có các yêu cầu kết cấu của xe, tỷ lệ giữa tổng khối lượng của số người cho phép chở và tổng khối lượng hàng hóa cho phép chở, diện tích hữu ích của thùng chở hàng

Trên thực tế, đây không phải là quy định mới mà đã được xây dựng từ năm 2003 tại Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7271:2003 (Ô tô - Phân loại theo mục đích sử dụng). Và quy định tại Thông tư số 53/2024 đang là căn cứ để áp dụng các chính sách liên quan đến hoạt động nhập khẩu, sản xuất, lắp ráp, kiểm định, cải tạo xe ô tô pickup nói riêng và phương tiện cơ giới đường bộ, xe máy chuyên dùng nói chung, phù hợp với quy định tại TCVN 7271:2003.

Cũng theo ông An, tiêu chí phân loại ô tô tải pickup và ô tô con pickup trong thông tư trên không thay đổi so với các quy định trước đây. Công năng của xe pickup (xe con, xe tải) được ghi rõ trong Giấy chứng nhận chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường xe ô tô trong nhập khẩu, sản xuất, lắp ráp, cải tạo, kiểm định. Người mua xe cũng biết rõ loại xe mình mua, sử dụng thông qua việc phương tiện bị áp mức thuế, giá bán khác nhau (ô tô con pick up giá bán cao hơn) và niên hạn sử dụng. Trong đó, đối với ô tô tải pickup, trong giấy chứng nhận kiểm định lưu hành phương tiện có ghi rõ niên hạn sử dụng (25 năm); còn xe ô tô con pickup không ghi niên hạn sử dụng.