Hạ tầng giao thông tạo nền tảng phát triển

Đưa vào khai thác 3.345 km đường bộ cao tốc

Cùng với thể chế và nguồn nhân lực thì đột phá về hạ tầng đóng vai trò quan trọng, là động lực thúc đẩy tăng trưởng mạnh mẽ thời gian qua. Giao thông là “mạch máu” của nền kinh tế, Đảng ta luôn xác định hạ tầng giao thông là cây cầu nối dài không gian phát triển mới.

Nghị quyết Đại hội XIII xác định phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, trong đó tập trung đầu tư các dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia, quy mô lớn, có tính lan tỏa, kết nối vùng, nhất là mục tiêu cơ bản hoàn thành cao tốc Bắc - Nam phía Đông từ Cao Bằng đến Cà Mau, hệ thống cao tốc trục ngang được kết nối hệ thống cảng biển, sân bay… tạo kết nối liên thông.

Trong giai đoạn 2021 - 2025, Đảng, Quốc hội và Chính phủ đã dành nguồn lực rất lớn cho lĩnh vực hạ tầng giao thông. Hàng loạt nghị quyết, chương trình hành động được ban hành đồng bộ, với mục tiêu đến hết năm 2025, cả nước có khoảng 3.000 km đường bộ cao tốc. Đây là một mục tiêu đầy thách thức nếu nhìn lại xuất phát điểm năm 2020, khi Việt Nam mới có hơn 1.000 km cao tốc.

Chặng đường 5 năm triển khai nghị quyết chiến lược phát triển hạ tầng có thể thấy rõ một điểm chung xuyên suốt đó là sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của cả hệ thống chính trị. Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã lãnh đạo chỉ đạo sâu sát, kịp thời, quyết đoán những vấn đề lớn phức tạp. Quốc hội, Chính phủ đã quyết tâm cao, nỗ lực để triển khai.

Nếu như trước năm 2020, cả nước mới có chưa đầy 1.000 km đường cao tốc, thì chỉ sau một nhiệm kỳ 2021 - 2025, con số ấy đã tăng gấp hơn ba lần, đến hết năm 2025, cả nước có 3.345 km đường bộ cao tốc, trong đó 1.491 km đưa vào khai thác riêng trong năm 2025, 1.701 km đường bộ ven biển, hoàn thành vượt mục tiêu Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng đề ra. Đặc biệt trục cao tốc Bắc - Nam từng bước được khép kín, các tuyến liên vùng, kết nối cửa khẩu, cảng biển, sân bay được đẩy nhanh tiến độ, tạo nên một không gian phát triển liên thông, đồng bộ từ Trung ương đến địa phương.

Hệ thống cảng biển, sân bay được đầu tư đồng bộ hiện đại

Đối với lĩnh vực hàng không, hoàn thành đầu tư, nâng cấp các cảng hàng không Nội Bài, Tân Sơn Nhất, Phú Bài, Điện Biên. Cơ bản hoàn thành Cảng Hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1; nâng tổng công suất các cảng hàng không trên cả nước từ 92,4 triệu khách năm 2020 lên 155 triệu hành khách vào năm 2025, tăng 1,6 lần so với năm 2020.

Lĩnh vực hàng hải đưa vào khai thác 3 dự án cảng biển (Lạch Huyện - Hải Phòng, Cái Mép - Thị Vải, luồng sông Hậu), nâng năng lực hệ thống cảng biển từ 730 triệu tấn năm 2020 lên 900 triệu tấn vào năm 2025, tăng gần 1,3 lần so với năm 2020, góp phần tăng giá trị hàng hóa xuất nhập khẩu qua đường biển.

Bên cạnh đó, nhiệm kỳ Đại hội XIII là đã quyết liệt tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc, đưa vào khai thác 3 tuyến đường sắt đô thị Bến Thành - Suối Tiên, Cát Linh - Hà Đông, đoạn trên cao tuyến Nhổn - Ga Hà Nội, cơ bản hoàn thành dự án cải tạo nâng cấp tuyến đường sắt Hà Nội - TP.HCM đoạn Vinh - Nha Trang và Nha Trang - Sài Gòn.

Đồng thời hoàn thiện thủ tục để khởi công dự án Đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, tuyến số 5 đường sắt đô thị Văn Cao - Ngọc Khánh - Láng - Hòa Lạc, TP Hà Nội và tuyến tàu điện đô thị đoạn 1 Phú Quốc, tỉnh An Giang… Phấn đấu khởi công Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam trong năm 2026.

Chỉ tính riêng trong năm 2025, cả nước đồng loạt khởi công, khánh thành hơn 560 công trình, dự án với tổng vốn đầu tư trên 5 triệu tỷ đồng, trong đó khoảng 75% là nguồn lực ngoài nhà nước. Điều này cho thấy, đột phá hạ tầng không chỉ đến từ ngân sách, mà còn từ niềm tin của doanh nghiệp và xã hội vào định hướng phát triển lâu dài của đất nước.

Nhiều dự án mang tính chiến lược được triển khai như cao tốc Cà Mau - Đất Mũi, tuyến đường ra cảng Hòn Khoai, tuyến đường sắt Lào Cai  Hà Nội - Hải Phòng được đồng loạt khởi công tạo thế và lực mới để đất nước vươn mình.

Cả hệ thống chính trị cùng vào cuộc đã tạo khí thế thi đua sôi nổi

Để có được những thành quả trên, cả hệ thống chính trị cùng vào cuộc, xác định những vấn đề trọng tâm như: Hoàn thiện thể chế, chính sách để tháo gỡ kịp thời các điểm nghẽn về GPMB, vật liệu xây dựng, thủ tục đầu tư là yếu tố then chốt. Quốc hội và Chính phủ đã ban hành nhiều cơ chế đặc thù; Thủ tướng Chính phủ trực tiếp chỉ đạo thông qua Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình trọng điểm và bảy đoàn công tác do các Phó Thủ tướng làm trưởng đoàn. Phong trào thi đua "500 ngày đêm hoàn thành 3.000 km đường bộ cao tốc" đã tạo khí thế thi đua sôi nổi, lan tỏa tinh thần trách nhiệm trong toàn hệ thống.

Những kết quả trên cho thấy đột phá kết cấu hạ tầng theo tinh thần Đại hội XIII không chỉ đúng về định hướng, mà đang dần phát huy hiệu quả trong thực tiễn. Tuy nhiên, trong bối cảnh đất nước bước vào vận hội phát triển mới. Đột phá hạ tầng chiến lược đang mở ra không gian phát triển mới cho đất nước, nơi các vùng miền được kết nối chặt chẽ, nguồn lực được khơi thông hiệu quả, và khát vọng vươn lên của dân tộc được hiện thực hóa bằng những công trình tầm vóc. Đó không chỉ là bước đi cho hôm nay, mà là nền móng vững chắc để Việt Nam tự tin nâng tầm vị thế quốc gia trong tương lai.