Doanh nghiệp vận tải phía Nam chủ động thích ứng với biến động giá xăng, dầu

Giá cước tăng gấp 3 lần

Thời gian qua, giá xăng dầu tăng cao đã tác động trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp vận tải, đặc biệt ngành vận tải biển phụ thuộc lớn vào nhiên liệu và chịu ảnh hưởng nặng nề nhất khi thời gian vận chuyển tăng thêm 10 - 20 ngày, chi phí nhiên liệu tăng 30 - 60% và phí bảo hiểm leo thang. Hệ quả là giá cước hàng container, khí hoá lỏng đi Mỹ, Trung Đông và châu Âu tăng gấp 2 - 3 lần, nhiều doanh nghiệp rơi vào tình trạng vòng quay vốn kéo dài, khó xác định thời gian nhập khẩu nguyên vật liệu, dẫn đến nguy cơ chậm giao hàng hoặc bị hủy đơn hàng.

Đại diện CTCP Việt Nhật cho biết: Công ty hoạt động lĩnh vực tàu hàng hải vận chuyển khí hoá lỏng cho thị trường Châu Âu - Châu Phi và Trung Đông, từ khi xảy ra xung đột Trung Đông giá nhiên liệu tăng liên tục ảnh hưởng trực tiếp đến giá cước vận chuyển.

Theo tính toán của công ty Việt Nhật, hiện nay một chuyến tàu chở nhiên liệu chiếm 40% tỉ lệ chuyến hàng, ngoài ra tàu biển còn kèm theo phí bảo hiểm nên ảnh hưởng đến giá cước rất lớn. Trước khi chiến sự xảy ra giá cước vận chuyển hàng hoá chất khoảng 80 USD/tấn giờ tăng lên 240 USD/tấn (giá cước tăng gấp 3 lần so với trước đây). Để hạn chế chi phí, công ty Việt Nhật đã lựa chọn không ký vận chuyển những đơn hàng đi vào khu vực Trung Đông, đồng thời cắt giảm các thủ tục hành chính nhằm tối ưu hoá vận chuyển.

Về mặt quản lý nhà nước, ông Lê Văn Thức - Phó giám đốc Cảng vụ Hàng hải TP.HCM (Cảng vụ) cho biết: Trước diễn biến xung đột tại khu vực Trung Đông đang tác động mạnh đến thị trường năng lượng thế giới, giá xăng dầu trong nước đã liên tục điều chỉnh tăng trong thời gian ngắn, gây ảnh hưởng đến hoạt động vận tải. Để đánh giá thực trạng và dự báo đúng xu hướng ảnh hưởng trong thời gian tới nhằm kịp thời tham mưu, đề xuất các giải pháp, kiến nghị bảo đảm hoạt động vận tải biển, hoạt động khai thác cảng ổn định, thông suốt, an toàn, Cảng vụ yêu cầu các doanh nghiệp đánh giá ảnh hưởng, tác động của tình hình chiến sự tại khu vực Trung Đông đến kế hoạch khai thác tàu (thời gian vận chuyển, tình hình đáp ứng về số lượng tàu hay vỏ container rỗng, tình hình bỏ chuyến, hủy chuyến, chi phí khai thác vận tải biển…) tình hình biến động giá dịch vụ vận tải quốc tế đối với các tuyến từ TP.HCM đi Trung Đông và các tuyến đi Mỹ, đi Châu Âu (bao gồm giá dịch vụ vận tải container, dầu khí, khí hóa lỏng) và các phụ phí phát sinh (nếu có) hoặc kế hoạch khai thác cảng của mỗi doanh nghiệp liên quan đến rủi ro chiến sự.

Đồng thời, thống kê khối lượng hàng hóa vận chuyển đi khu vực Trung Đông hiện đang bị tồn đọng tại các cảng biển, kho bãi do việc vận tải chưa thể thực hiện hoặc bị chậm trễ bởi việc các hãng tàu tạm dừng nhận booking, điều chỉnh lịch trình hoặc hạn chế khai thác tuyến. Ngoài ra, phải dự báo xu hướng ảnh hưởng trong thời gian tới và tham mưu đề xuất các giải pháp, kiến nghị nhằm bảo đảm hoạt động vận tải biển ổn định, thông suốt và an toàn.

Cắt giảm chi phí phục vụ hành khách

Về hoạt động vận tải hành khách, ông Dương Văn Sáu - đại diện Công ty TNHH MTV Hảo chạy tuyến TP.HCM - Cà Mau cho biết: Mỗi ngày Công ty có gần 30 xe giường nằm phục vụ các tuyến đường chính như: Bến xe Miền Tây - Bến xe Cà Mau (ngược lại). Những Ngày qua khi giá nhiên liệu tăng, công ty cũng đã tăng giá vé khoảng 10%.

“Trung bình mỗi chuyến đi từ Bến xe Miền Tây - Cà Mau nếu trước kia giá dầu chưa tăng thì khoảng 5 - 6 triệu đồng chi phí cho nhiên liệu, còn thời điểm hiện tại chi phí nhiên liệu tăng lên khoảng 8 triệu đồng/chuyến, cộng với tiền tài xế, phụ xe, phí đường bộ thì mỗi chuyến mất khoảng 10 triệu đồng nên chúng tôi bắt buộc phải tăng giá vé 10% để đảm bảo bù một phần vào khoản thua lỗ”- ông Sáu cho biết.

Cũng theo ông Sáu, Công ty đang gặp phải nhiều khó khăn do giá nhiên liệu tăng cao khiến chi phí vận hành tăng lên đáng kể. Mặc dù Công ty đã được tăng giá vé, nhưng lợi nhuận vẫn rất thấp, gần như không có lợi nhuận. Công ty đang cố gắng tìm nhiều giải pháp như: Sắp xếp lịch trình, tận dụng tối đa số chỗ trên xe, cắt giảm chuyến... để tiếp tục phục vụ nhu cầu của khách hàng.

Nhiều doanh nghiệp vận tải hàng hóa cùng chung quan điểm việc cân đối chi phí đang trở nên ngày càng khó khăn khi hợp đồng vận tải thường ký theo năm, còn giá nhiên liệu biến động theo ngày, khiến doanh nghiệp phải đàm phán lại với đối tác. Nhiều doanh nghiệp chấp nhận giảm lợi nhuận, thậm chí chịu lỗ để giữ khách hàng, tránh đứt gãy chuỗi cung ứng. Một số doanh nghiệp đã điều chỉnh giá cước, nhưng mức tăng phổ biến chỉ khoảng 10%, trong khi cần tăng khoảng 30% mới có thể bù đắp chi phí. Không chỉ vậy, các nhà cung cấp nhiên liệu rút ngắn thời gian công nợ, thậm chí yêu cầu thanh toán ngay, khiến nhiều doanh nghiệp, nhất là những đơn vị có đội xe lớn, khó xoay vòng vốn.

Sở Xây dựng TP.HCM cho biết: Giá nhiên liệu được cập nhật điều chỉnh liên tục, vì vậy Sở Xây dựng sẽ tiếp tục theo dõi sát hoạt động vận tải và phối hợp với các cơ quan liên quan kiểm tra việc kê khai, niêm yết giá của các đơn vị kinh doanh vận tải, nhằm bảo đảm hoạt động vận tải trên địa bàn Thành phố diễn ra liên tục, ổn định, đúng quy định, phục vụ việc đi lại của người dân và vận chuyển hàng hóa được thông suốt.

GS.TS Võ Xuân Vinh - Viện trưởng Viện Nghiên cứu kinh doanh (Đại học Kinh tế TP.HCM) cho biết: Trong chuỗi cung ứng, doanh nghiệp vận tải là nhóm chịu tác động nhanh và rõ rệt nhất. Các hợp đồng vận tải thường chỉ cho phép điều chỉnh giá sau một khoảng thời gian nhất định, trong khi giá dầu thế giới biến động từng ngày, thậm chí từng giờ. Điều này khiến doanh nghiệp vận tải phải có phương án dự phòng, thích ứng nhanh, linh hoạt. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu bất ổn, giá năng lượng sẽ tiếp tục là rủi ro lớn đối với doanh nghiệp vận tải. Nếu không có cơ chế chia sẻ rủi ro và hỗ trợ kịp thời, nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng là hoàn toàn có thể xảy ra, ảnh hưởng trực tiếp đến sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Do vậy giải pháp ngắn hạn có thể sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng, dầu hoặc công cụ thuế để giảm áp lực. Tuy nhiên, về dài hạn, doanh nghiệp buộc phải theo dõi sát diễn biến và điều chỉnh hoạt động để thích ứng trước biến động toàn cầu, GS.TS Võ Xuân Vinh cho biết thêm.