Huy động tối đa nguồn lực phát triển hệ thống đường bộ cao tốc

Ngày 29/9, Bộ Xây dựng tổ chức Hội nghị xúc tiến đầu tư phát triển đường bộ cao tốc giai đoạn 2026 - 2030 nhằm cung cấp thông tin về định hướng phát triển, nhu cầu nguồn lực, cơ chế, chính sách và danh mục các dự án đường bộ cao tốc ưu tiên kêu gọi đầu tư; đồng thời trao đổi, lắng nghe ý kiến về các giải pháp huy động hiệu quả nguồn lực ngoài ngân sách nhà nước tham gia phát triển đường bộ cao tốc.

Phát triển kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại tiếp tục được xác định là một trong những đột phá chiến lược trong giai đoạn phát triển mới của đất nước. Trong đó, đường bộ cao tốc có vai trò quan trọng trong kết nối các trung tâm kinh tế, các vùng động lực, cảng biển, cảng hàng không, cửa khẩu quốc tế; rút ngắn thời gian vận chuyển, giảm chi phí logistics, mở rộng không gian phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Theo quy hoạch, mạng lưới đường bộ cao tốc gồm 46 tuyến, tổng chiều dài khoảng 10.106 km; mục tiêu đến năm 2030 xây dựng hoàn thành khoảng 5.000 km. Đến nay, cả nước đã hoàn thành 3.345 km đường bộ cao tốc, vượt mục tiêu 3.000 km; tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông đã cơ bản được nối thông. Tuy nhiên, một số tuyến, đoạn tuyến còn được đầu tư phân kỳ với quy mô hạn chế, cần tiếp tục mở rộng để tăng cường an toàn giao thông và đáp ứng nhu cầu vận tải. 

Giai đoạn từ năm 2021 đến nay, 17 dự án được đầu tư theo phương thức PPP loại hợp đồng BOT với tổng vốn huy động 444.571 tỷ đồng, trong đó vốn nhà nước tham gia 213.129 tỷ đồng, vốn nhà đầu tư huy động 231.633 tỷ đồng. Kết quả này cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của việc kết hợp nguồn lực nhà nước với nguồn lực xã hội trong đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng giao thông. 

Trước nhu cầu nguồn lực rất lớn, cùng với việc phát huy vai trò dẫn dắt của đầu tư công, việc huy động hiệu quả nguồn lực ngoài ngân sách nhà nước có ý nghĩa quan trọng. Nhà nước tập trung nguồn lực cho các công trình thiết yếu, có tính chiến lược, đồng thời tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo điều kiện thuận lợi để khu vực tư nhân tham gia đầu tư, quản lý và khai thác kết cấu hạ tầng giao thông.

Trên cơ sở quy hoạch và các nguyên tắc xác định dự án ưu tiên, Bộ Xây dựng xác định 29 dự án đường bộ cao tốc ưu tiên xúc tiến, kêu gọi đầu tư theo phương thức PPP giai đoạn 2026 - 2030, với tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 922.812 tỷ đồng.

Hội nghị là dịp để Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan sẽ tập trung thông tin, trao đổi về định hướng phát triển hệ thống đường bộ cao tốc giai đoạn 2026 - 2030 và các dự án kêu gọi đầu tư; chính sách đầu tư theo phương thức PPP trong lĩnh vực giao thông; chính sách tài chính cho đầu tư kết cấu hạ tầng; kinh nghiệm triển khai các dự án cao tốc tại địa phương và góc nhìn của nhà đầu tư về cơ hội tham gia các dự án đường bộ cao tốc theo phương thức PPP.